Bezpośrednią przyczyną awarii była niesprawność klapy zwrotnej na rurociągu nr 1 upustu 0,4 ata, co spowodowało dopływ pary do części NP i w wyniku czego doszło do:

- rozbiegania się turbiny,
- wzrostu drgań części wirujących,
- rozszczelnienia układu olejowego,
- zapalenia się oleju.

Przyczyną niesprawności klapy zwrotnej był niewłaściwy sposób zabezpieczenia przed wysunięciem sworznia zawiasu (rys. 11, 12).

Przeprowadzony przegląd klap zwrotnych na upustach 0,4 MPa wykazał, że klapa zwrotna na upuście zasilającym kolektor nr 1 jest zablokowana w pozycji częściowo otwartej (rys. 11) Jej zablokowanie nastąpiło w wyniku wysunięcia się sworznia (rys. 12). Pomimo zamknięcia zasuwy z napędem elektrycznym 3S1 para przedostała się z kolektora 0,4 MPa do turbiny i poprzez niedomknięte zawory regulacyjne SP przepływała do części niskoprężnej, powodując wzrost obrotów turbozespołu. Kontrola klapy zwrotnej na upuście zasilającym kolektor 0,4 MPa nr 2 wykazała, że również nastąpiło wysunięcie się sworznia, nie nastąpiło jednak jej zablokowanie. Klapy na upustach zasilających podgrzewacze regeneracyjne WP były sprawne. Na podstawie danych z literatury i własnych doświadczeń uszkodzenia klap zwrotnych na upustach zasilających kolektory parowe są częstą przyczyną rozbiegania się turbin, prowadząc niejednokrotnie do ich całkowitego zniszczenia. Konstrukcja klapy i sposób blokowania sworznia nie wykazują żadnych zmian w stosunku do rozwiązania oryginalnego dostawcy turbiny.

LITERATURA
[1] A. Dobroczek, J. Noga: Awaria bloku 200 MW
[2] J. Kucharski, J. Pytel, T. Trybała: Analiza awarii generatora w Elektrowni Turów. Przegląd elektrotechniczny 7-8/1999
[3] Sprawozdanie Pro Novum nr 19.1021/2000, kwiecień 2000

Opracowano na podstawie Konferencji Naukowo-Technicznej - \"Maszyny i urządzenia energetyczne. Zagadnienia eksploatacyjne\" - Jerzy Dobosiewicz (Pro Novum Katowice). Konferencja odbyła się w Szczyrku, 05-06 czerwca 2001 r.