Rok 2011 był dla polskiego budownictwa rekordowy. Obok znacznych nakładów na budowę dróg, dużej liczby zleceń i wysokiego poziomu przychodów spółek, o dobrej koniunkturze w branży świadczyły też najwyższe w historii ilości wyprodukowanego cementu i kruszyw, a także największa od kilku lat wartość wyleasingowanych maszyn budowlanych. Gdyby jeszcze wziąć pod uwagę niezłą dynamikę wzrostu produkcji budowlano-montażowej, można by odnieść wrażenie, że polskie budownictwo przeżywa swe najlepsze chwile w dziejach.

Okazuje się jednak, że choć kontrakty drogowe były atrakcyjne ze względu na ich liczbę i wartość, to budowlańcom nie udało się na nich przyzwoicie zrobić. Do przetargów ustawiały się długie kolejki krajowych i zagranicznych wykonawców, co skutecznie obniżało i tak już niską rentowność drogowych zleceń. Ich opłacalność stopniała jeszcze bardziej, gdy podrożały materiały budowlane, paliwa oraz usługi podwykonawców.

Autostrady z wybojami

Te wszystkie czynniki oraz długie terminy regulowania płatności przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad sprawiły, że tęsknie wcześniej wypatrywane inwestycje zaczęły niemiłosiernie ciążyć na wynikach finansowych takich spółek jak Mostostal Warszawa, Polimex-Mostostal czy PBG. W skrajnych przypadkach, jak chociażby chińskiego Covecu czy polsko-macedońskiego konsorcjum NDI-SB Granit, skończyło się to zejściem wykonawców z placu budowy.

GDDKiA planowała, że w 2011 r. rozliczy faktury wystawione na kwotę około 34 mld zł. Z powodu opóźnień w realizacji kontraktów skończyło się na sumie o blisko 8 mld zł mniejszej. Plany na rok 2012 przewidują wydatki na poziomie 29,3 mld zł. Oznaczałoby to kolejny rekord. Tym razem jednak już najpewniej ostatni w tym sektorze.

Robert Maj, analityk KBC Securities, podkreśla, że 2012 będzie rokiem finalizowania już rozpoczętych inwestycji i że nie zostanie ogłoszona znacząca liczba nowych przetargów.

Niewiadomą wciąż pozostaje wysokość nakładów zarezerwowanych na budowę dróg w unijnym budżecie na lata 2014-20.

- Z rynku zniknie wiele podmiotów wyspecjalizowanych w budownictwie drogowym - przewiduje Maj.

Dodaje, że restrukturyzację prowadzonego w Polsce biznesu rozpoczęli już tacy giganci, jak Strabag czy Bilfinger Berger. Ich zarządy otwarcie przyznają, że po zakończeniu największych inwestycji będą przenosić swój potencjał wytwórczy do innych krajów.