Podstawowym typem wagonu użytkowanym w Polsce jest pojedynczy, czteroosiowy wagon z rodziny 105N/805N i pochodnych.

Wagony tej rodziny, dostarczane w różnych odmianach w latach 1975-1998, charakteryzują się niskim komfortem jazdy pasażerów, niezbyt wytrzymałą konstrukcją i względnie wysokim zużyciem energii elektrycznej. Pomimo nieraz heroicznych wysiłków zakładów eksploatacyjnych i remontowych, trudno oczekiwać, aby możliwe było znaczące wydłużenie okresu eksploatacji ponad zakładane 30 lat.

Istnieją trzy drogi odnowy wyeksploatowanego taboru tramwajowego - modernizacja posiadanego taboru, wymiana na wagony używane oraz wymiana na nowe wagony niskopodłogowe. Poszczególne rozwiązania różnią się kosztami, funkcjonalnością (zarówno dla pasażera, jak i dla przewoźnika) oraz spodziewanym czasem eksploatacji.

Polskie przedsiębiorstwa tramwajowe stosują wszystkie trzy wyżej wspomniane drogi odnowy taboru. Z powodów finansowych przez wiele lat prym wiodły zakupy taboru używanego oraz remonty i modernizacje posiadanych pojazdów. W ostatnich latach, w związku z możliwością korzystania z dofinansowania ze środków Unii Europejskiej, przeważać zaczynają zakupy fabrycznie nowych wagonów tramwajowych.

W latach 2006-2008 do polskich przedsiębiorstw tramwajowych dostarczono 125 nowych wagonów, w tym 87 niskopodłogowych oraz ponad 100 tramwajów używanych. Większe zakupy taboru są jednak związane z budżetem UE na lata 2007-2013 - w ciągu ostatniego 1,5 roku podpisane zostały kontrakty na dostawę 305 niskopodłogowych wagonów tramwajowych, zamówienia na kolejne 30 sztuk oczekują na podpisanie.

Zakupy nowych pojazdów to tylko część programu odnowy taboru - w ciągu ostatniego 1,5 roku sfinalizowano także umowy na dostawę blisko 200 używanych wagonów tramwajowych. Oprócz tego, wiele przedsiębiorstw nadal wykonuje samodzielnie lub zleca na zewnątrz modernizacje wagonów tramwajowych.

Ze względu na różne uwarunkowania, przede wszystkim kwestie finansowe, przedsiębiorstwa stosują odmienne strategie utrzymania i odnowy taboru - dlatego w tym artykule każdy przewoźnik zostanie przedstawiony odrębnie.

Bydgoszcz

Przedsiębiorstwo posiada 124 wagony, z czego tylko 2 to niskopodłogowe wagony tramwajowe - wyprodukowane w PESIE wagony 122N. Nieco większe są plany zakupowe na najbliższe lata w związku z planowaną rozbudową sieci tramwajowej (budowa linii do Dworca PKP do 2012 r. i na Fordon - do 2015 r.).