Przeprowadzona w ostatnich kilkunastu latach restrukturyzacja wielkich zakładów hutniczych i kopalń spowodowała jednak wzrost bezrobocia. W wielu miastach odsetek ludzi pozostających bez pracy ciągle znacząco przewyższa 20 procent. W całym województwie bez pracy pozostaje ponad 330 tysięcy ludzi. Wśród bezrobotnych dominują kobiety i ludzie młodzi do 34 roku życia. Im wyższe jest wykształcenie, tym o pracę jest łatwiej. Niestety, odsetek ludzi z dyplomem wyższej uczelni pozostających bez pracy jest wciąż spory.

Województwo śląskie wciąż kojarzy się z terenami zdegradowanymi przez przemysł ciężki. Na składowiskach i hałdach nagromadzono ponad 38 procent wszystkich odpadów przemysłowych w Polsce. Do istotnych i wciąż nierozwiązanych problemów należą zanieczyszczenia wód powierzchniowych, ilość wytwarzanych ścieków komunalnych i odpadów przemysłowych oraz emisja pyłów i gazów.

W ciągu ostatnich lat wyraźnie widać jednak korzystne zmiany, które powodują, że województwo śląskie zajmuje coraz wyższe pozycje w rankingach atrakcyjności inwestycyjnej.

Niepodważalnym atutem, który nabiera coraz większego znaczenia, staje się położenie geograficzne, coraz bardziej rozwinięta infrastruktura drogowa, kolejowa i lotnicza, olbrzymi rynek zbytu oraz potencjał ludzki. Wspomniana już na wstępie budowa całkiem nowej sieci połączeń drogowych sprawia, że komunikacja pomiędzy poszczególnymi miastami i regionami województwa staje się coraz łatwiejsza. Atutem dla inwestorów są też bliskość międzynarodowego lotniska w Pyrzowicach, port rzeczny w Gliwicach, szerokotorowa linia kolejowa i terminal przeładunkowy w Sławkowie.

Prawdziwą lokomotywą pierwszych dużych inwestycji była jednak Katowicka Specjalna Strefa Ekonomiczna. Jej rola zmienia się, ale fakt, że podjęto decyzje o rozszerzeniu jej na kolejne miasta świadczy o dużej potrzebie tego typu rozwiązań. Jak dotąd, największymi inwestorami w województwie śląskim są firmy Fiat i General Motors Corporation inwestujący w gliwickiej fabryce Opla. Niewiele mniejsze są francuskie Saint-Gobain, produkujący wyroby ze szkła oraz Electricite de France Internationale inwestujący w branży energetycznej.

Ogromne koncerny inwestując na Śląsku przyciągają kolejne firmy, które stają się ich kooperantami. To zaś powoduje, że coraz większą rolę odgrywać zaczynają małe i średnie firmy. Większość z nich funkcjonuje tylko na rynkach lokalnych, a ich udział w eksporcie województwa wynosi około 30 procent.

Kluczowym czynnikiem decydującym o powodzeniu transformacji regionu jest rozwój instytucji sektora otoczenia biznesu. W województwie istnieje blisko 200 instytucji, takich jak agencje rozwoju lokalnego i regionalnego, izby gospodarcze, przemysłowe, handlowe, stowarzyszenia gospodarcze, branżowe, cechy rzemieślnicze, ośrodki wspierania przedsiębiorczości, ośrodki doradcze i ośrodki informacji gospodarczej. Zauważalna jest stale rosnąca liczba parków przemysłowych, technologicznych i inkubatorów przedsiębiorczości.