1. Wstęp

Cykl wiercenia otworu odbywa się w następująco:

1. Lokalizacja urządzenia wiertniczego wraz z zapleczem technicznym wymaga zajęcia ok. 1ha gruntów oraz uzyskania prawa do czasowego dysponowania tą nieruchomością.
2. Uzyskanie odpowiednich pozwoleń wymaganych przepisami Prawa Ochrony Środowiska , ustawy o odpadach , ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych.
3. Sporządzenie: PLANU RUCHU ZAKŁADU WYKONUJĄCEGO ROBOTY GEOLOGICZNE na odwiercenie otworu wiertniczego i zatwierdzenie go przez Dyrektora właściwego Okręgowego Urzędu Górniczego w trybie przepisów Prawa Geologicznego i Górniczego oraz Rozporządzenia w sprawie planów ruchu zakładów górniczych.
4. Wykonanie robót ziemnych: zebranie warstwy żyznej gleby i zgromadzenie jej na składowiskach przy placu wiertni, niwelacja terenu dla uzyskania poziomej płaszczyzny placu.
5. Zmontowanie placu i fundamentów z płyt żelbetowych na podsypce piaskowej pod obiekty urządzenia wiertniczego oraz dróg dojazdowych.
6. Zmontowanie przewoźnego urządzenia wiertniczego na fundamentach i pozostałych obiektów zaplecza technicznego na placu.
7. Odwiercenie otworu o zaprojektowanej konstrukcji, zarurowanie poszczególnych interwałów wraz z ich zacementowaniem oraz badaniami w otworze.
8. Otwarcie wytypowanych horyzontów w odwiercie do wydobywania lub zatłaczania wody geotermalnej oraz w przypadku uzyskania przemysłowych zasobów wody geotermalnej, uzbrojenie odwiertu w odpowiednie kolumny rur wydobywczych i głowicę eksploatacyjną.
9. W przypadku braku w wyniku badań i prób, przemysłowych zasobów wody geotermalnej, odwiert jest likwidowany.
10. Zdemontowanie urządzenia wiertniczego, obiektów zaplecza technicznego, fundamentów, placu i dróg.
11. Rekultywacja gruntów zbędnych do prowadzenia dalszej działalności przemysłowej.

Realizacja każdego w/w cyklu wiercenia związana jest nieodłącznie z emisją substancji i energii do środowiska oraz z powstaniem i naprawą szkód na zajętym pod wiercenia terenie. Definicja emisji w znaczeniu ekologicznym znajduje się w ustawie z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska, która określa ją jako wprowadzanie bezpośrednio lub pośrednio, w wyniku działalności człowieka, do powietrza, wody, gleby lub ziemi: substancji bądź energii. Substancje to pierwiastki chemiczne oraz ich związki, mieszaniny lub roztwory występujące w środowisku lub powstałe w wyniku działalności człowieka. Substancje niebezpieczne to jedna lub więcej substancji albo mieszaniny substancji, które ze względu na swoje właściwości chemiczne, biologiczne lub promieniotwórcze mogą, w razie nieprawidłowego obchodzenia się z nimi, spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi lub środowiska; substancją niebezpieczną może być surowiec, produkt, półprodukt, odpad, a także substancja powstała w wyniku awarii. Energie oznaczają ciepło, hałas, wibracje lub pola elektromagnetyczne. Wielkość emisji oznacza rodzaj i ilość wprowadzanych substancji lub energii w czasie oraz stężenia lub poziomy substancji lub energii, w szczególności w gazach odlotowych, wprowadzanych ściekach oraz wytwarzanych odpadach. Środowisko zdefiniowane jest jako ogół elementów przyrodniczych, w tym także przekształconych w wyniku działalności człowieka, a w szczególności powierzchnia ziemi, kopaliny, wody, powietrze, zwierzęta i rośliny, krajobraz oraz klimat. Jego ochronę zdefiniowano jako podjęcie lub zaniechanie działań, umożliwiające zachowanie lub przywracanie równowagi przyrodniczej. Równowaga przyrodnicza jest do stan, w którym na określonym obszarze istnieje równowaga we wzajemnym oddziaływaniu: człowieka, składników przyrody żywej i układu warunków siedliskowych tworzonych przez składniki przyrody nieożywionej.

2. Oddziaływanie wiercenia na środowisko w aspekcie prawnych ograniczeń ich realizacji

Warunki hydrogeotermalne determinujące oddziaływanie wiercenia na środowisko:
a. głębokość zalegania poziomu wodonośnego,
b. własności fizykochemiczne wody, w szczególności zasolenie i temperatura,
c. wydajność testowa i eksploatacyjna poziomu wodonośnego.

Głębokość zalegania poziomu wodonośnego jest najważniejszym czynnikiem oddziaływania, ponieważ od niego zależy rodzaj i wielkość potrzebnego urządzenia wiertniczego a tym samym wielkość i czas emisji substancji i energii oraz wielkość zajętej powierzchni i powstałych szkód w gruntach.

Własności fizykochemiczne, w szczególności zasolenie oraz temperatura wód geotermalnych mają istotny wpływ na późniejszy sposób ich likwidacji, natomiast wydajność testowa i eksploatacyjna poziomu wodonośnego ma wpływ na wykonanie zbiorników magazynowych o odpowiednich pojemnościach, służących do przetrzymania wody i jej uzdatnienia wymaganego przyjętym sposobem utylizacji.

Istotne ograniczenia lokalizacji oraz okresu realizacji projektów wiertniczych wynikają z niżej wymienionych Dyrektyw i Rozporządzeń, stanowiących podstawę prawną do wydania przez Wojewodę postanowienia o uzgodnienie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla uzyskania koncesji poszukiwawczych lub eksploatacyjnych.

1. Dyrektywy Rady:
a. 92/43/EEC w sprawie ochrony siedlisk przyrodniczych oraz dzikiej fauny i flory, zmieniona Dyrektywą 97/62/EEC
b. 79/409/EEC w sprawie ochrony dziko żyjących ptaków.

2. Rozporządzenia Ministra Środowiska w sprawie:
a. obszarów specjalnej ochrony ptaków Natura 2000,
b. określenia listy gatunków zwierząt rodzimych dziko występujących objętych ochroną gatunkową ścisłą i częściową oraz zakazów dla danych gatunków i odstępstw od tych zakazów.

W praktyce z obszaru koncesji wyłączane są znaczne tereny Natura 2000 i inne obszary chronione, jak również ustanawiane są znaczne ograniczenia czasowe prowadzenia robót ze względu na okres lęgowy różnych gatunków ptaków, obejmujący czas od marca nawet do końca września.

Koncesje na poszukiwanie i rozpoznawanie wód termalnych posiada w Polsce, wg stanu na dzień 1 lipca 2009 r. tylko 14 przedsiębiorców /źródło: www.mos.gov.pl/.