Dokument w tej sprawie, pn. "Kierunki reformy systemu budownictwa społecznego - proponowane rozwiązania", przyjęło kierownictwo Ministerstwa Infrastruktury.

Budownictwo społeczne funkcjonowało w oparciu o ustawę z 1995 roku. Korzystało z preferencyjnych kredytów, udzielanych towarzystwom budownictwa społecznego (TBS) i spółdzielniom mieszkaniowym ze środków Krajowego Funduszu Mieszkaniowego (KFM), ulokowanego w Banku Gospodarstwa Krajowego. Fundusz był tworzony głownie ze środków budżetu państwa (dotacje sięgnęły 4,3 mld zł) oraz pożyczek zaciąganych w międzynarodowych instytucjach finansowych, gwarantowanych i poręczanych przez skarb państwa (2 mld zł). Dodatkowym źródłem finansowania inwestycji mieszkaniowych były aktywa samorządów gminnych, własne środki inwestorów oraz zasoby osób fizycznych (wpłaty partycypacyjne).

W latach 1995-2009 ze środków KFM udzielono 1719 kredytów na kwotę 6,64 mld zł. W tym samym okresie inwestorzy oddali do użytkowania 84,6 tys. mieszkań. Większość z nich (ok. 80 proc.) została wybudowana przez TBS, tj. wzorowane na rozwiązaniach zachodnioeuropejskich przedsiębiorstwa, działające w formule not-for-profit.

Ponieważ zmieniły się uwarunkowania społeczne oraz system instrumentów stymulowania mieszkalnictwa, nadszedł czas na gruntowną reformę systemu - ocenia Artur Polak, z Wydziału Finansowania Mieszkalnictwa i Analizy Rynku MI. Pierwszym etapem wymuszonych zmian była likwidacja KFM i przejęcie jego aktywów przez BGK, wraz ze zobowiązaniem do kontynuowania akcji kredytowej na rzecz TBS-ów i spółdzielni mieszkaniowych. Obecnie chodzi o zmianę zasad systemu wspierania budownictwa społecznego, przeznaczonego dla osób niezamożnych i średniozamożnych (dziś muszą one spełniać ustalone kryteria dochodowe i nie mieć tytułu prawnego do innego mieszkania). Należy też pamiętać, że w 2015 r. zostanie wygaszony program "Rodzina na swoim."

Nowe regulacje zakładają wzmocnienie roli gmin, poprzez dostarczenie im nowych instrumentów do tworzenie warunków zaspokajania lokalnych potrzeb mieszkaniowych. Nowe możliwości uzyskają TBS, poprzez powiązanie ich zaangażowania inwestycyjnego z celami i potrzebami samorządów gminnych. Zarazem proponuje się wprowadzić nowego typu podmiot realizujący budownictwo mieszkaniowe - fundacje budownictwa społecznego. Będzie też możliwość zaangażowania się w nowy system również spółdzielni mieszkaniowych, które wykazują obecnie znikomą aktywność inwestycyjną.