REKLAMA

"Potęga chińskiego prezydenta może świadczyć o słabości systemu"

  • Autor: PAP/rs
  • 06 marca 2018 16:57
"Potęga chińskiego prezydenta może świadczyć o słabości systemu" Koncentracja władzy w Chinach w rękach Xi Jinpinga rodzi obawy co do stabilności systemu politycznego kraju. (Fot. Shutterstock.com)

Koncentracja władzy w Chinami w rękach prezydenta Xi Jinpinga może być korzystna na krótką metę, ale rodzi obawy co do stabilności systemu politycznego kraju w dłuższej perspektywie – ocenił we wtorek dla PAP ekspert z Uniwersytetu Harvarda Anthony Saich.

  • - Decyzja usunięcia z chińskiej konstytucji limitu dwóch kadencji dla prezydenta kraju budzi wątpliwości na temat systemu politycznego Chin. To wyraźne odejście od pomniejszania roli jednego (przywódcy) i podkreślania rządów kolektywnych - uważa ekspert.
  • - Xi nie ufa, że państwo i społeczeństwo będą realizować jego politykę, a to jest najnowsza oznaka prowadzonej przez niego ponownej koncentracji władzy w centrum partii, a nawet w rękach jednostki - podkreślił ekspert.
  • - Zniesienie limitu kadencji dla prezydenta jest kolejnym sygnałem, że Chiny zmieniają rządy jednopartyjne na rządy jednoosobowe - ocenił hongkoński politolog Joseph Cheng.

Dyrektor Centrum Demokratycznych Rządów i Innowacji im. Roya i Lili Ashów przy Uniwersytecie Harvarda skomentował w ten sposób plany usunięcia z chińskiej konstytucji limitu dwóch kadencji dla prezydenta kraju, co umożliwi Xi sprawowanie tej funkcji bezterminowo. W niedzielę projekt zostanie poddany pod głosowanie chińskiego parlamentu, ale eksperci nie mają wątpliwości, że będzie przyjęty.

- Ta decyzja budzi wątpliwości na temat systemu politycznego Chin. To wyraźne odejście od pomniejszania roli jednego (przywódcy) i podkreślania rządów kolektywnych - ocenił Saich.

- Xi nie ufa, że państwo i społeczeństwo będą realizować jego politykę, a to jest najnowsza oznaka prowadzonej przez niego ponownej koncentracji władzy w centrum partii, a nawet w rękach jednostki - podkreślił ekspert.

Część komentatorów sądziła, że konsolidacja władzy umożliwi Xi przeprowadzenie zbawiennych dla kraju reform politycznych i gospodarczych, które do tej pory blokowały grupy interesu i konserwatywni dygnitarze partii.

- Na krótką metę to może zadziałać, ale w dłuższej perspektywie może powiększyć niestabilność, ponieważ jeszcze bardziej oddala instytucjonalizację sukcesji władzy w Chinach - ocenił Saich.

- Zniesienie limitu kadencji dla prezydenta jest kolejnym sygnałem, że Chiny zmieniają rządy jednopartyjne na rządy jednoosobowe. Rozwiewa to wątpliwości, czy Xi chce pozostać przy władzy dłużej niż wynikałoby to z wypracowanego przez ostatnie dekady modelu politycznego - ocenił hongkoński politolog Joseph Cheng.

Sygnały, że Xi dąży do przedłużenia i zacieśnienia swojej władzy, widoczne były już na ubiegłorocznym XIX zjeździe KPCh, na którym obsadził on kluczowe komitety swoimi stronnikami, a do partyjnego statutu dopisano jego oficjalną doktrynę. W czasie zjazdu wbrew niepisanym regułom sukcesji władzy nie naznaczono następcy Xi, który mógłby przejąć władzę w 2022 roku.

- To doprowadzi do znacznych przepychanek o najważniejsze stanowiska przez kolejne pięć lat. Dla niektórych ten krok może być oznaką słabości chińskiego systemu, skoro Xi sądzi, że sukces jego polityki zależy od niego samego. To jasne, że nie wszyscy są z tego kroku zadowoleni - ocenił Saich.

W przeszłości przekazywanie władzy w Chinach bywało trudne i ryzykowne. Mao Zedong trzykrotnie wybierał swojego następcę, a pierwszych dwóch zginęło w kontrowersyjnych okolicznościach. Z kolei Deng Xiaoping po odsunięciu od sterów trzeciego protegowanego Mao, Hua Guofenga, sam dwa razy zmieniał zdanie w sprawie swojego następcy i ostatecznie zdecydował się na Jiang Zemina.

W kraju rządzonym przez Komunistyczną Partię Chin urząd prezydenta odgrywa w dużej mierze ceremonialną rolę, a prawdziwa władza spoczywa w rękach sekretarza generalnego partii i przewodniczącego Centralnej Komisji Wojskowej. Wszystkie te trzy funkcje pełni Xi.

Według Saicha urząd prezydenta ma jednak znaczenie zarówno symboliczne, jak i praktyczne. Ekspert zwrócił uwagę, że głowom innych państw, na przykład prezydentowi USA, wypada spotykać się z prezydentem, tymczasem rozmowy z sekretarzem generalnym partii komunistycznej mogą wzbudzić u niektórych wątpliwości. Poza tym głowa "wielkiego narodu", jak Chiny chcą się obecnie prezentować światu, jest ważniejsza niż szef partii politycznej - dodał.

Tegoroczna sesja Ogólnochińskiego Zgromadzenia Przedstawicieli Ludowych (OZPL), czyli chińskiego parlamentu, rozpoczęła się w Pekinie w poniedziałek i potrwa do 20 marca.

Podobał się artykuł? Podziel się!

Skomentuj

  • Brak komentarzy.



REKLAMA

Znajdź swojego posła i senatora

LUB
Polityka rozbudza emocje, jakich dawno nie było? Oceniaj i komentuj działania i wypowiedzi posłów i senatorów z podziałem na okręgi i komitety. Twój głos zawsze się liczy!
REKLAMA

Drodzy Użytkownicy!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych przetwarzamy Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.