- W roku 2002 rozpoczęliśmy prace planistyczne dotyczące tego, jak zreorganizować energetykę w gminie - mówi dr inż. Joachim Bargiel, wójt gminy Gierałtowice w województwie śląskim, która leży na skrzyżowaniu autostrad A4 i budowanej A1. - W większości polskich gmin, których jest ponad 2000, funkcjonują kotłownie, których można liczyć w tysiące. Najpierw chcieliśmy, by nasze kotłownie przeszły na nowocześniejsze źródła. Z węglowych przemienialiśmy je na kotłownie gazowe (propan-butan), olejowe czy energię elektryczną. Jednak to nie rozwiązało sprawy. Chcieliśmy poprawić sprawność tych procesów wytwarzania energii. Zastanawialiśmy się, czy nie połączyć procesów wytwarzania ciepła i energii elektrycznej - dodaje.

W 10-tysięcznej gminie Gierałtowice problematyka dotyczy około 10 MW przyszłej mocy zainstalowanej. Rada gminy uchwaliła strategię budowy czterech minicentrów energetycznych. Są to agregaty od 105 kW w pierwszym obiekcie na gaz, poprzez 520 kW w biogazowni, od 1,5 MW do 5 MW jednostki na metan i 1,5 MW jednostki wiatrowej.

- Przystąpiliśmy do realizacji tego programu. Wybraliśmy tereny, na których te przyszłe centra energetyczne zostaną wybudowane. Mają one zasilać wszystkie obiekty, które są w danej miejscowości - mówi wójt Bargiel. - Każdy agregat miał zastąpić 5-7 kotłowni, a nadmiary energii miały być wyprowadzane na zewnątrz na sieć średniego napięcia, w szczególności na oświetlenie ulic w gminie. W tej chwili budujemy pierwsze centrum energetyczne. Zdecydowanie poprawiamy sprawność procesu dzięki kogeneracji oraz energooszczędność na poziomie 20 proc. - dodaje

W jednostce na metan gmina zamierza wykorzystać zasoby tego gazu, które są odpadem w kopalniach wydobywających węgiel na terenie Gierałtowic - Budryk, Sośnica-Makoszowy i Knurów. Rozmowy w tej kwestii są już zaawansowane. Minicentrum energetyczne zasilane wiatrem gmina planuje zbudować na najwyższym terenie w gminie, czyli przy budowanym właśnie największym w Europie węźle autostradowym Sośnica.

- Powymienialiśmy wszystkie oświetlenia w gminie, układy regulacji prowadzone są zgodnie z czasem astronomicznym. Codziennie zegary są przestawiane na zachód słońca - wymienia Bargiel. - Mamy całodobowy monitoring oświetlenia, który zainstalował Vattenfall - kontrola wszystkich mocy w poszczególnych fazach pracy w obwodach oświetleniowych za pomocą GPS. Z kolei od godz. 24 w nocy do godz. 5 rano natężenie oświetlenia zmniejszone jest o 30 proc. Do tego dochodzą działania termomodernizacyjne w gminie, doszczelniania, regulowanie zaworów - dodaje wójt.

Gmina Gierałtowice powołała forum Innowacyjna Gmina Wiejska i w tej chwili około 15 gmin należy do tej platformy, gdzie omawiane są nowe technologie energetyczne. Z kolei ta platforma wchodzi w skład Klastra 3x20, który powstał przy Politechnice Śląskiej.