Czy wzrosty cen surowców rolnych, trwające co najmniej od roku, można uznać za efekt spekulacji? W jaki sposób UE może stabilizować ceny surowców rolnych?

- Problem jest niezwykle ważny i jednocześnie niezwykle złożony. Istnieje szeroki asortyment narzędzi, z których można korzystać w takich sytuacjach, bądź stosować je prewencyjnie. Są to: ceny interwencyjne, przechowywanie żywności, ubezpieczenia publiczno-prywatne, dystrybucja żywności do miejsc najbardziej jej potrzebujących, stworzenie funduszu stabilizacji rynku oraz silniejsze ingerowanie w łańcuch podaży w ramach przemysłu rolnego, chodzi w tym wypadku o sprawiedliwy podział wartości dodanej między producentem, przemysłem rolnym a łańcuchem zaopatrzenia. Grupa socjalistyczna w Parlamencie Europejskim uznaje ten zbiór narzędzi za siatkę zapewniającą bezpieczeństwo rolnikom.

Czego można spodziewać się w tym roku na rynku surowców rolnych? Czy ceny będą nadal rosły, o czym mogą świadczyć gwałtowne zwyżki cen zbóż na światowych giełdach, trwające od połowy grudnia? Jakie skutki społeczne mogą mieć kolejne wzrosty cen żywności?

- W dzisiejszej sytuacji gospodarczej trudno cokolwiek prognozować. Dotyczy to również cen żywności. Wystarczy powódź w Indiach, czy Brazylii i ceny szaleją. Nie mówiąc już o kryzysach politycznych, które mogą wydarzyć się w 2012 roku. Jakie będą skutki społeczne ewentualnych podwyżek? Wielu politologów wskazuje wysokie ceny żywności, jako jedną z głównych przyczyn gwałtownych wystąpień ludowych w ostatnich latach. Rok 2012 nie będzie w tej kwestii wyjątkowy.

Czy UE i Polska mogą czuć się niezagrożone jeśli chodzi o bezpieczeństwo żywnościowe?

- Jednym z głównych dążeń Wspólnej Polityki Rolnej jest bezpieczeństwo żywnościowe. W skali Polski, Europy i świata. Ponadto ważnym celem WPR ma być także przeciwdziałanie zmianom klimatycznym, które ma służyć zwiększeniu bezpieczeństwa żywnościowego. Raport FAO alarmuje, że do 2050 roku produkcja żywności na świecie musi wzrosnąć o 70 procent. W pracach nad reformą WPR należy uwzględnić wagę tych wyzwań.

Jakie widzi Pan sposoby na uregulowanie relacji producent-przetwórca-handel w łańcuchu dostaw?

- Sprawdzonym rozwiązaniem jest wspieranie spółdzielni i grup producenckich. W myśl zasady duży może więcej. Spółdzielnie i grupy producenckie powinny uzyskać szczególne wsparcie ze środków unijnych dzielonych w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich. Przykładowo za niezwykle pożądane uważam promowanie spółdzielczości na rynku mięsnym, wzorowanej na spółdzielczości mleczarskiej. Proponuję stworzenie sieci spółdzielni zaopatrzenia i zbytu. Celem ich istnienia powinno być ograniczenie liczby pośredników na rynku mięsa.

Pełny wywiad z Wojciechem Olejniczakiem do przeczytania w magazynie Rynek Spożywczy.

Więcej na temat cen żywności na www.portalspozywczy.pl