Doszliśmy do ściany. Świat nie ma ani chwili do stracenia

Doszliśmy do ściany. Świat nie ma ani chwili do stracenia
Uczestnicy panelu PRECOP27 „Biznes wobec zielonej rewolucji” zgodzili się, że stoimy w obliczu gigantycznego wyzwania transformacyjnego, od którego nie ma już odwrotu. fot. Shutterstock

Stoimy w obliczu gigantycznego wyzwania transformacyjnego, od którego nie ma już odwrotu. W sprawie klimatu ludzkość doszła do ściany i nie ma ani chwili do stracenia. A działać trzeba u podstaw, począwszy od edukacji.

  • Nie ma innej drogi, jak podjęcie konkretnych przedsięwzięć, które pozwolą zahamować niekorzystne zmiany klimatu - zgodzili się uczestnicy panelu PRECOP27 "Biznes wobec zielonej rewolucji".
  • Tę konieczność dostrzega biznes, bez którego aktywności transformacja się nie uda. Kwestie odpowiedzialności społecznej i klimatycznej mają coraz większe znaczenie dla wielu firm. Wciąż jednak są one w mniejszości.
  • Ważna jest edukacja klimatyczna, która powinna być obowiązkowa i zaczynać się od najmłodszych lat. W ten sposób wypracujemy niezbędne w obliczu wyzwań zmiany klimatu postawy społeczne, które napędzą falę zielonej transformacji.
  • Materiał pochodzi z konferencji PRECOP27. Zapisy naszych debat znajdziecie tutaj. Transformacja i niezależność energetyczna oraz zrównoważona gospodarka będą także głównymi tematami #EEC2023 (Europejski Kongres Gospodarczy odbędzie się 24-26 kwietnia 2023 roku).

Dwa tzw. „czarne łabędzie” - pandemia i wojna w Ukrainie - które przykryły cieniem świat w ostatnich dwóch latach, przewartościowały wiele priorytetów.

- Żyjemy w czasach, w których sytuacja jest trudna do przewidzenia. Jedno jest jednak pewne - powrotu do rzeczywistości sprzed pandemii nie będzie - mówił podczas panelu „Biznes wobec zielonej rewolucji” Piotr Wachowiak, rektor SGH w Warszawie.

W tej sytuacji pojawiają się pytania o losy zainicjowanej jeszcze przed pandemią zielonej transformacji gospodarki, która ma powstrzymać niekorzystne zmiany klimatu. Czy wspomniane czarne łabędzie przyspieszą działania na rzecz klimatu, czy je zablokują?

Potrzeba radykalnych działań, bo w sprawie klimatu doszliśmy do ściany

Zdaniem rektora SGH w kontekście działań na rzecz klimatu ludzkość stanęła już przed ścianą i nie ma innej drogi, jak podjęcie konkretnych przedsięwzięć, które pozwolą zahamować niekorzystne zmiany.

- Brak radykalnych działań na rzecz klimatu, brak edukacji klimatycznej będzie najgorszą rzeczą, jaka może nas spotkać - mówił prof. Wachowiak.

Świadomość potrzeby zdecydowanych działań na rzecz klimatu rośnie

Potrzebę podjęcia natychmiastowych działań w tym kierunku podkreślił również podczas PRECOP27 Tomasz Konik, prezes Deloitte.

- Nie ma ani chwili do stracenia. Jest potrzeba działań i nie możemy ich odkładać. Na szczęście świadomość tego, że musimy zrobić to, co do nas należy tu i teraz, jest coraz większa - mówił.

Jego zdaniem czynnikiem popychającym - zwłaszcza firmy - do działań na rzecz klimatu będą  konsumenci i ich świadome wybory.

- Kwestie odpowiedzialności społecznej i klimatycznej mają coraz większe znaczenie dla konsumentów, ale i dla pracowników, i coraz częściej decydują o ich wyborach. Biznes zdaje sobie już sprawę, że inwestycje w "bycie ekologicznym" zaczynają się po prostu opłacać - dodał prezes Deloitte.

Rosnącą świadomość konieczności zielonej transformacji wśród przedstawicieli biznesu potwierdziła Zofia Piwowarek, Head of Climate Positive Programme United Nation Global Compact Network Poland.

- Coraz więcej firm, z którymi UN Global Compact Network współpracuje, również w Polsce, zaliczanych może być do liderów zmian. To firmy, które ponad koszty i własny zysk kładą realizację celów klimatycznych i zrównoważonego rozwoju. Takie przykłady znajdziemy też wśród samorządów, które opierają swoją przyszłość na odnawialnych źródłach energii - mówiła Zofia Piwowarek.

Fala zielonej transformacji rozlewa się po polskich firmach

Jak to wygląda w praktyce? Jak biznes staje się środowiskowo i klimatyczne odpowiedzialny? Taka przemiana ma charakter strategiczny – wymaga zmiany modelu działania i... myślenia.

- Strategia odpowiedzialności w Żabce to znacznie więcej niż samo „E” w ESG (Environmental, Social and Governance, z ang. środowisko, społeczeństwo i zarządzanie – przyp. red.). To strategia odpowiedzialności wobec planety, naszego niemego interesariusza, wobec społeczeństwa i ład korporacyjny, który za tym idzie - mówiła podczas PRECOP27 Anna Gorączka, Green Officer w Żabka Polska.

Jak podkreślała, ta strategia odgrywa bardzo ważną rolę w firmie, bo jest jednym z filarów budowania jej wartości.

- Takie podejście to zmiana paradygmatu myślenia, gdzie wartością w firmie jest już nie tylko EBITDA, ale także niefinansowe KPI (key performance indicators, z ang. kluczowe wskaźniki efektywności – przyp. red.). Dlatego nasza strategia odpowiedzialności, mocno zakorzeniona w sposobie prowadzenia biznesu, jest też gwarantem trwałości naszych zobowiązań i naszych celów. A stawiamy przed sobą, oprócz celów finansowych także te niefinansowe - tłumaczyła.

Jako przykład podała opracowywany właśnie w Żabce budżet śladu węglowego, co potwierdza zmianę sposobu myślenia w firmie. Obliczenie emisji związanych z działalnością firmy to punkt wyjścia jej świadomego i planowego ograniczania. "Budżetowanie" śladu węglowego w handlu to skomplikowany proces – większość emisji powstaje tu w łańcuchach dostaw, u  producentów sprzedanych towarów, u dostawców i usługodawców.

Żabka jako pierwsza w Polsce przystąpiła do międzynarodowej inicjatywy Science Based Targets (SBTi). Oznacza to, że wszystkie cele dekarbonizacji, zawarte w strategii ESG firmy, zostały naukowo zweryfikowane i zatwierdzone. Przy tym te cele realizowane są we wszystkich obszarach biznesowych, od kwestii dostaw energii, logistyki, floty po współpracę z partnerami biznesowymi.

- Ta nasza rewolucja zaczyna się od procesów organizacyjnych, a kończy na półce sklepowej, tak by to klient na końcu mógł dokonać odpowiedzialnego wyboru. To nasz cel, pomaganie w stawaniu się lepszym - tłumaczyła Anna Gorączka, dodając, że najważniejszą kwestią jest, że ta rewolucja dzieje się równocześnie od dołu, czyli ze strony pracowników, i od góry.

- Wszyscy dążymy do transformacji, oddolnie i odgórnie szukamy rozwiązań, które są dobre dla klientów i planety. To wszystko łączy się w dużą falę zielonej transformacji - dodała.

Podobnie do kwestii odpowiedzialności biznesu podchodzi globalna firma 3M, która już w 2018 r. podczas COP24 w Katowicach ogłosiła „Sustainability Value Commitment”, czyli zobowiązanie, zgodnie z którym każdy nowy produkt firmy wchodzący na rynek, będzie wywierał pozytywny wpływ na środowisko naturalne.

- To gigantyczne zobowiązanie, biorąc pod uwagę, że rocznie wprowadzamy na rynek ok. 1000 produktów. To jest od 3 do 5 produktów dziennie - wyliczał Radek Kaskiewicz, dyrektor zarządzający 3M w regionie Europy Wschodniej.

A warto przypomnieć, że - jak wynika z badań firmy 3M - przeciętny klient spotyka się z jej produktami minimum 17 razy w ciągu dnia, począwszy od transportu, przez szpitale i gabinety dentystyczne, po przemysłowe i konsumenckie produkty, takie jak popularne taśmy Scotch czy karteczki PostIt.

Elementem odpowiedzialnego biznesu są dla 3M również zmiany dokonywane w łańcuchach dostaw. - Kilkanaście lat temu 3M podjęło strategiczną decyzję, żeby lokować produkcję jak najbliżej klientów. W ten sposób Polska stała się hubem produkcyjnym praktycznie dla całej Europy. Centrum we Wrocławiu jest trzecim największym ośrodkiem produkcyjnym firmy na świecie - wyliczał Radek Kaskiewicz.

Jak dodał, wspomniane na wstępie dwa czarne łabędzie – pandemia i wojna w Ukrainie – definitywnie przyspieszyły zieloną transformację, zwłaszcza energetyczną. Firmy w obliczu kryzysu energetycznego stawiają na zieloną energię, która daje niezależność w niepewnych czasach.

- Od początku zeszłego roku 100 proc. energii elektrycznej pozyskujemy z OZE we wszystkich naszych lokalizacjach w Polsce, zarówno produkcyjnych, jak i biurowych. Dążymy także do bycia „zero landfill” (brak składowanych odpadów – przyp. red.). Także ten cel 3M osiągnęła w Polsce już w 100 proc. - podkreślił Radek Kaskiewicz, zwracając uwagę na znaczenie edukacji w całym procesie transformacji.

Transformacja to proces długofalowy. Najważniejsza w nim jest edukacja

- Transformacja nie przychodzi z dnia na dzień, to długoterminowa strategia, której realizacja musi następować od dołu. Edukację na temat odpowiedzialnego i czystego biznesu prowadzimy w ramach całej firmy i całego łańcucha wartości. Począwszy od naszych pracowników, współpracowników, partnerów biznesowych czy franczyzobiorców. Inwestując nasze siły i środki w strategię odpowiedzialności, inwestujemy w przyszłość - mówił dyrektor zarządzający 3M na Europę Wschodnią.

Dla Piotra Wachowiaka, rektora Szkoły Głównej Handlowej, podejście firm do kwestii klimatycznych to przejaw dojrzałości. Niestety, wciąż wiele z nich jest niedojrzałych w tym względzie. Albo nie znają zasad odpowiedzialnego biznesu, nie akceptują ich i nie wdrażają lub skupiają się na działaniach pozorowanych, upowszechniają szczątkowe lub przekłamane dane mające poprawić ich wizerunek (tzw. greenwashing).

Takie same wnioski płyną ze współpracy z firmami UN Global Compact Network Poland.

- Wciąż  jest wiele firm, które źle raportują swoje oddziaływanie na środowisko lub celowo przekłamują dane - mówiła ekspertka tej organizacji, Zofia Piwowarek.

Część firm widząc potrzebę zmiany  nie ma wiedzy potrzebnej, by określić swój wpływ na klimat i wybrać narzędzia i działania by ten wpływ redukować. Dlatego tak ważna jest edukacja klimatyczna – w gospodarce i w szkole, od samego początku.

- Jesteśmy w momencie, w którym pora podnieść alarm i uświadamiać konieczność podejmowania określonych działań na rzecz klimatu. I nie mam tu na myśli edukacji na uczelniach wyższych, bo to jest już zbyt późno. Tu trzeba zaangażować cały system edukacji, od najwcześniejszych poziomów - mówił rektor Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie.

Uczelnia ta w swojej ofercie ma przedmioty związane ze zrównoważonym rozwojem i nauką o klimacie. Przedmiotem obowiązkowym jest społeczna odpowiedzialność biznesu. SGH zawiązała również z dwoma innymi uczelniami – krakowską Akademią Górniczo-Hutniczą i Uniwersytetem Wrocławskim – pierwszą w Polsce Międzyuczelnianą Akademię Klimatu, ukierunkowaną na kształcenie profesjonalistów pragnących zwiększyć swoją wiedzę na temat zmian klimatu, a przede wszystkim zdobyć praktyczne umiejętności związane z tym wyzwaniem cywilizacyjnym.

Edukacja klimatyczna jest także dla ONZ kluczowym elementem globalnej odpowiedzi na kryzys klimatyczny. Jak podkreślała Zofia Piwowarek, tylko nauczanie oparte na aktualnej wiedzy naukowej pozwoli zbudować niezbędne w obliczu wyzwań zmiany klimatu postawy społeczne.

Dwa lata temu UN Global Compact Network Poland uruchomił Okrągły Stół dla Edukacji Klimatycznej, którego celem było zainicjowanie szerokiego dialogu nt. wprowadzenia obowiązkowej edukacji klimatycznej w polskich szkołach. Do kampanii organizacja zaangażowała przedstawicieli administracji rządowej i samorządowej, świata polityki i nauki, nauczycieli, a także organizacje młodzieżowe i pozarządowe.

- Stworzyliśmy rekomendacje, jak powinna wyglądać edukacja klimatyczna w Polsce i jak w ramach wielu przedmiotów powinna być wdrażana na każdym etapie edukacji - mówiła Zofia Piwowarek, wskazując, że do dokończenia tego procesu konieczna będzie zmiana Prawa oświatowego.

Legislacja i transformacja sektora finansowego konieczna dla powodzenia zielonej rewolucji

Obok edukacji, kolejnym wyzwaniem, które staje przed firmami, jest legislacja.

- W Polsce prawodawstwo jest determinowane głównie przez legislację europejską. Implementujemy unijne dyrektywy i w tym momencie pojawiają się kwestie raportowania niefinansowego, co niektóre firmy już robią. Jednak wciąż pozostaje kilkadziesiąt tysięcy firm, które muszą dopiero zacząć to robić. To jest wyzwanie, przed którym stoimy - nie sama legislacja, ale kwestia jej implementacji i egzekucji w praktyce. To, czy i jak firmy będą raportować niefinansowe elementy - mówił Tomasz Konik, prezes Deloitte.

Zofia Piwowarek zwróciła również uwagę na kwestie transformacji sektora finansowego, bez którego zielona rewolucja nie będzie miała szans się udać.

- Pojawiają się coraz to nowsze informacje, że część instytucji wraca do finansowania paliw kopalnych. Dlatego zielona transformacja sektora bankowego jest jednym z priorytetów, którym zająć się musi nadchodzący szczyt COP27 - dodała.

Przypomnijmy, że rok temu, podczas COP26 w Glasgow, 450 globalnych firm finansowych, kontrolujących ok. 40 proc. światowych aktywów, zobowiązało się, że podejmie działania, by ograniczyć wzrost globalnego ocieplenia do 1,5 st. C. Firmy te dołączyły do Glasgow Financial Alliance for Net Zero (GFANZ) - inicjatywy, której celem jest sfinansowanie zerowej emisji netto gazów cieplarnianych.

- Bez zielonych finansów i zrównoważonego sektora bankowego nie uda nam się przeprowadzić transformacji - podkreślała Zofia Piwowarek.

Wnioski dla COP27: Wspólny cel – czysta planeta dla przyszłych pokoleń

Uczestnicy panelu PRECOP27 „Biznes wobec zielonej rewolucji” jednogłośnie zgodzili się, że stoimy w obliczu gigantycznego wyzwania transformacyjnego, od którego nie ma już odwrotu.

Nie ma ani chwili do stracenia, konieczne jest podjęcie natychmiastowych działań na rzecz klimatu. By to się mogło udać, konieczna jest obowiązkowa edukacja klimatyczna i to od najwcześniejszych etapów, czyli od najmłodszych lat.

Biznes, choć wciąż jeszcze ma wiele do zrobienia w obszarze odpowiedzialności za klimat i planetę, zaczyna dostrzegać wagę transformacji w tym obszarze. To się po prostu opłaca.

Jednak, by przyspieszyć tę zieloną rewolucję, potrzebne jest zaangażowanie wszystkich sił – zarówno tych oddolnych, jak i odgórnych. Oznacza to konieczność połączenia wysiłków pracowników i zarządów. Dopiero wtedy fala zielonej transformacji nabierze odpowiednich rozmiarów. Bo cel mamy wspólny – czysta, błękitno-zielona planeta, na której kolejne pokolenia będą spokojnie żyć.

 

×

KOMENTARZE (22)

Do artykułu: Doszliśmy do ściany. Świat nie ma ani chwili do stracenia

  • Zdrowy rozsądek 2022-10-27 15:54:21
    Ekonazici w natarciu. Przypomina to ideologiczną falę, która przeszła przez Niemcy w latach 30-tych XX wieku.
  • Co ma wisieć nie utonie! 2022-10-25 10:12:44
    Klaunom (vide foto) się wydaje, że mają moc wpływania na procesy, o których pojęcia nie mają. Dlatego są tylko klaunami, chociaż bardzo niebezpiecznymi, bo jest ich cała kupa (z przewagą kupy oczywiście)!
  • Ktoś, Coś? 2022-10-24 09:34:29
    Pani Redaktor, Pani przesadza z tym alarmistycznym tonem. Pani sobie spocznie, wypije herbatę i uspokoi się.
    • doradca 2022-10-26 18:31:53
      A jako, że pogoda trochę grypowa, herbatka może być po góralsku- z prądem.
  • Młody 2022-10-24 08:12:45
    Dziwne że te ekooszołomy to młodzież bez perspektyw na życie.
  • Antoni Kosiba 2022-10-23 18:03:57
    a ta oonferen ja to w Chinach była?

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 18.232.56.9
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum

Logowanie

Dla subskrybentów naszych usług (Strefa Premium, newslettery) oraz uczestników konferencji ogranizowanych przez Grupę PTWP

Nie pamiętasz hasła?

Nie masz jeszcze konta? Kliknij i zarejestruj się teraz!