PARTNERZY PORTALU

Nauczyciel ze Świątkowej Wielkiej spisał 7 tys. łemkowskich przysłów

Bolesław Bawolak, nauczyciel ze Świątkowej Wielkiej (Podkarpackie) przez pół wieku spisał 7 tysięcy łemkowskich przysłów. Jego praca została utrwalona w formie książki, która ukazała się właśnie nakładem wydawnictwa Żyznowski.

"Łemkowskie przysłowia i powiedzenia ze Świątkowej Wielkiej i okolic" to, zgodnie z opisem wydawcy, "kompendium przysłów, powiedzeń i powiedzonek oraz interesujących zdań łemkowskich". W publikacji są przysłowia używane w różnych okresach, a szczególnie w pierwszej połowie XX w.

Zdania zostały zebrane w publikacji tematycznie, zarówno w języku polskim, jak również w łemkowskim, wraz z transkrypcją fonetyczną.

"Przysłowia poruszają tematy, które były obecne w codziennym życiu Łemków. Jeśli nie pojawia się w nich jakaś sfera życia, to znaczy, że dla Łemków ze Świątkowej nie była ona ważna" - powiedział Bolesław Bawolak, cytowany przez wydawcę.

Autor w nagraniu na YouTube zachęca do przeczytania książki. "Jak ja dałem rady napisać, to wy dacie radę przeczytać" - mówi podkreślając, że spuściznę przodków trzeba zachować od zapomnienia.

Bolesław Bawolak zainteresował się przysłowiami za sprawą ojca, również Bolesława, który podobnie jak dziadek Michał, interesował się folklorem łemkowskim.

"Ponieważ dziadek pisać nie umiał, przyśpiewki zapamiętywał. Wszystkie przyśpiewki i przemowy weselne, powiedzenia i tradycje zaczął spisywać dopiero ojciec. Nigdy go nie zapytałem, kiedy zrodziła się jego pasja. Na początku ojciec przekazał mi około 300 przysłów, spisanych na luźnych kartkach. Sam nie chciał już ich notować. +Ty prowadź to dalej+ - powiedział do mnie któregoś dnia" - relacjonował Bawolak. Jak dodał, większość zebranych przez niego przysłów ma łemkowski rodowód, ale często były one spisywane po ukraińsku. "W danej rodzinie staruszek ojciec sam nie był już w stanie ich zapisać, a syn, który to robił, nie znał łemkowskiego" - wyjaśnił Bawolak, który zbierał przysłowia w różnych sytuacjach. Wśród jego rozmówców było wielu starszych świątkowian, mieszkających na Ukrainie.

Zdaniem folklorystki i etnologa Marty Graban-Butryn, w zbiorze przysłów zgromadzonych przez Bolesława Bawolaka odbija się, zarówno w wymiarze społecznym, jak i przyrodniczym, dawna Łemkowszczyzna.

"Możemy tam odnaleźć mieszkańców tych ziem z ich przywarami i cechami godnymi pochwały, świat przyrody czy językową topografię wsi. Jest i cerkiew, i karczma, pole i las, zagroda i chyża, stół i piec, gazda i gazdyni. Mimo uniwersalności tych tekstów oraz żywotności części z nich odnosimy wrażenie, że to opowieść o Łemkowszczyźnie dawnej, o krainie naszych przodków sprzed akcji +Wisła+. Przedwojenna Łemkowszczyzna jawi się w nich wprawdzie jako biedna, ale szczęśliwa kraina. Codzienność wyznaczana rytmem przyrody i ciężką pracą, zmianą pór roku, miesięcy od czasu do czasu zostaje przerwana świętowaniem" - opisywała Marta Graban-Butryn.

Bolesław (Wasyl) Bawolak (ur. 1951) od dzieciństwa grał na akordeonie, przyuczany przez swojego ojca. W wieku kilkunastu lat dołączył do zespołu grającego na weselach w okolicach Świątkowej Wielkiej. Po ukończeniu studiów w Wyższej Szkole Ekonomicznej i Akademii Rolniczej rozpoczął pracę jako nauczyciel w Szkole Podstawowej w Myscowej, a następnie w Zespole Szkół Ekonomicznych w Gorlicach. Pracował także - do emerytury - jako leśniczy w Nadleśnictwie Żmigród (dziś Magurski Park Narodowy).

Wcześniej wydawnictwo Żyznowski opublikowało inną książkę Bawolaka - "Łemkowskie wesele w Świątkowej Wielkiej".

×

KOMENTARZE (0)

Do artykułu: Nauczyciel ze Świątkowej Wielkiej spisał 7 tys. łemkowskich przysłów

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 3.236.110.106
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum
WNP - Portal gospodarczy

Drogi Użytkowniku!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych możemy przetwarzać Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane dodatkowo jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do odwołania zgody oraz prawo sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl. Wycofanie zgody nie wpływa na zgodność z prawem przetwarzania dokonanego przed jej wycofaniem.

W dowolnym czasie możesz określić warunki przechowywania i dostępu do plików cookies w ustawieniach przeglądarki internetowej.

Jeśli zgadzasz się na wykorzystanie technologii plików cookies wystarczy kliknąć poniższy przycisk „Przejdź do serwisu”.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.

Logowanie

Dla subskrybentów naszych usług (Strefa Premium, newslettery) oraz uczestników konferencji ogranizowanych przez Grupę PTWP

Nie pamiętasz hasła?

Nie masz jeszcze konta? Kliknij i zarejestruj się teraz!