REKLAMA

Trybunał Sprawiedliwości UE podważył przepisy ws. polskich sędziów

  • Autor: PAP/PSZ
  • 24 czerwca 2019 15:12
Trybunał Sprawiedliwości UE podważył przepisy ws. polskich sędziów Trybunał Sprawiedliwości UE rozpatrywał skargę Komisji Europejskiej (fot. Shutterstock.com)

Przepisy polskiego prawa w sprawie obniżenia wieku przejścia w stan spoczynku sędziów Sądu Najwyższego są sprzeczne z prawem Unii - orzekł 24 czerwca Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Jego zdaniem regulacje naruszają wymogi niezawisłości sędziowskiej.

  • Trybunał odrzucił argumenty rządu, że podstawą obniżenia wieku przejścia w stan spoczynku do 65 lat była chęć dostosowania go do powszechnego wieku emerytalnego.
  • Sędziowie w Luksemburgu przyznali, że choć organizacja wymiaru sprawiedliwości należy do państw członkowskich, to kraje UE mają obowiązek dotrzymywać zobowiązań wynikających z prawa Unii.
  • Polska zmieniła już zaskarżone przez Komisję Europejską przepisy.

"Trybunał orzekł, że zastosowanie przepisów przewidujących obniżenie wieku przejścia w stan spoczynku sędziów Sądu Najwyższego (...) narusza zasadę nieusuwalności sędziów, która jest nierozerwalnie związana z ich niezawisłością" - podkreślił TSUE.

Jeszcze w ubiegłym roku Trybunał przychylił się do wniosku Komisji Europejskiej o zawieszenie stosowania regulacji w sprawie obniżenia wieku przejścia w stan spoczynku sędziów Sądu Najwyższego i podjęcia wszelkich kroków, by przywrócić tych, którzy przez nowe prawodawstwo zmuszeni byli odejść.

Polskie władze w ślad za tym zmieniły odpowiednio prawo. Na rozprawie KE argumentowała jednak, że nie jest pewne, czy te nowe regulacje eliminują naruszenia prawa Unii, dlatego nie wycofała skargi.

W poniedziałkowym wyroku TSUE przypomniał, że prawo Unii opiera się na założeniu, że państwa UE podzielają wspólne wartości opisane w art. 2 traktatu. Założenie to ma uzasadniać istnienie między krajami unijnymi, a zwłaszcza ich sądami, wzajemnego zaufania. Dotyczyć ma ono tego - wskazał TSUE - że wartości, na których opiera się Unia, w tym także praworządność, będą uznawane, a w efekcie, że prawo Unii, które wprowadza je w życie, będzie przestrzegane.

Sędziowie w Luksemburgu przyznali, że choć organizacja wymiaru sprawiedliwości należy do państw członkowskich (argument powtarzany przez polski rząd), to kraje UE, wykonując tę kompetencję, mają obowiązek dotrzymywać zobowiązań wynikających z prawa Unii.

Trybunał przypomniał, że Karta praw podstawowych UE mówi o zapewnieniu skutecznej ochrony sądowej w dziedzinach objętych prawem UE, a żeby Sąd Najwyższy mógł zagwarantować taką ochronę, musi być niezależny.

W wyroku zaznaczono, że konieczna wolność sędziów od wszelkiego rodzaju ingerencji lub nacisków z zewnątrz wymaga określonych gwarancji, takich jak nieusuwalność. "Zasada nieusuwalności wymaga w szczególności, by sędziowie mogli sprawować urząd do momentu ukończenia obowiązkowego wieku przejścia w stan spoczynku lub upływu kadencji sprawowania danej funkcji" - podkreślił TSUE.

W orzeczeniu zaznaczono też, że od zasady tej mogą być wyjątki, ale wyłącznie pod warunkiem, że uzasadniają je nadrzędne i prawnie uzasadnione względy. Jednak tych - według TSUE - w polskim przypadku nie było. Trybunał odrzucił argumenty rządu, że podstawą obniżenia wieku przejścia w stan spoczynku do 65 lat była chęć dostosowania go do powszechnego wieku emerytalnego.

Sędziowie uznali za to, że wprowadzenie mechanizmu, w którym to prezydent w dyskrecjonalny sposób miał decydować o ewentualnym przedłużeniu służby sędziego, a także to, że przepisy objęły blisko jedną trzecią sędziów SN, w tym jego prezes, mogą wzbudzać poważne wątpliwości co do rzeczywistych celów tej reformy. "Przepisy te nie wydają się ani właściwe dla osiągnięcia wskazywanych przez Polskę celów, ani proporcjonalne" - uzasadnił TSUE.

Sędziowie skrytykowali to, że decyzja prezydenta w sprawie przedłużenia bądź nie możliwości orzekania nie była obwarowana jakimikolwiek obiektywnymi kryteriami i nie musiała być umotywowana. Nie było również od niej możliwości odwołania przed sądem.

Trybunał podkreślił, że gwarancje niezawisłości i bezstronności sędziów wymagają, by dany organ wykonywał swoje zadania w pełni autonomicznie, będąc chronionym przed ingerencją lub naciskami z zewnątrz. Tymczasem - czytamy - "warunki i zasady proceduralne, jakim ustawa o Sądzie Najwyższym podporządkowuje ewentualne dalsze zajmowanie stanowiska sędziego Sądu Najwyższego po ukończeniu zwykłego wieku przejścia w stan spoczynku, nie spełniają takich wymogów".

Ustawa o Sądzie Najwyższym weszła w życie w kwietniu 2018 roku. Na jej mocy wiek przejścia w stan spoczynku sędziów SN został obniżony do 65 lat. Krytycy tych przepisów zarzucali rządzącym, że przepisy służą do przeprowadzania czystki w Sądzie Najwyższym i usunięcia prezes tej instytucji Małgorzaty Gersdorf.

Przedłużenie możliwości orzekania było możliwe, ale konieczne było do tego oświadczenie o chęci dalszego zajmowania stanowiska i uzyskanie na to zgody głowy państwa. Komisja Europejska zaskarżyła te regulacje do Trybunału Sprawiedliwości jesienią ubiegłego roku po bezskutecznych próbach zmiany stanu prawnego w Polsce przy pomocy procedury przeciwnaruszeniowej.

Sprawa była rozpatrywana w trybunie pilnym, dlatego już po kilku tygodniach sędziowie z Luksemburga zdecydowali o zawieszeniu przepisów. Poniedziałkowy wyrok kończy sprawę. Jeśli Polska by się do niego nie dostosowała (co stało się już wcześniej), KE mogłaby się domagać sankcji finansowych.

Podobał się artykuł? Podziel się!

Skomentuj (7 komentarzy)

  • kAZIK 2019-06-28 07:15:04
    TSUE to komunistyczny stalinowski twór w UE KOMUNA BIS
  • PO XD 2019-06-25 15:44:56
    Do Do trolla z PIS: Jak sobie porównasz budżety PiS i PO i spojrzysz na programy, które wprowadził PiS to łatwo zobaczysz, że za PO 20 miliardów PLN corocznie znikało z budżetu (jak inaczej wytłumaczyć, że PiS osiąga 0,4% deficytu po wprowadzeniu najdroższego programu socjalnego w historii Polski, a PO zawsze dobijało do limitu 3% i zawsze nie miało na nic "piniądzorów" , za pieniądze przehulane przez PO Polska mogłaby mieć program kosmiczny). Zresztą jesteś dość ładnym przykładem wyborcy PO, tłukiem nie potrafiącym myśleć logicznie, nie mówiąc o znajomości matematyki, z dyplomem uczelni wyższej kupionym na bazarze, a jednocześnie krzyczącym, że jest elitą. Żałosny troll.
  • rrr 2019-06-25 12:34:03
    Ciekawy wyrok. Ustawa niby jest ok, ale są dwa bardzo małe szczegóły które urosły do rangi poważnych. Jeżeli sędziowie muszą pracować dłużej to niech pracują - nie widzę tutaj żadnego problemu. Natomiast uwaga o decyzji Prezydenta bez motywacji jest moim zdaniem dobrą wskazówką do poprawy ustawy, która i tak w strachu została wycofana przez obecny "bezkompromisowy" rząd. Tak czy inaczej, myślę, że jeżeli ktoś chce komuś pokazać gdzie jego miejsce to właśnie będzie szukał dziury w całym. Polska powinna jasno zadeklarować jaki jest stosunek tego Trybunału do Polski, i czy Państwo Polskie ma jeszcze możliwość samodzielnego podejmowania decyzji o reformach które chce przeprowadzić, czy może musi robić to co wymuszają na nim inni? Czy decyzja jest wiążąca, czy może to tylko opinia (nie zmienia to jednak faktu, że to potwarz na arenie międzynarodowej dla Nas)? W którym momencie Polska stała się Państwem mającym słuchać innych (bo nie ulega wątpliwości, że to proces "pokazowy")? Może nasze wielkie imperium Lechickie było zawsze w jakiejś strefie wpływów i musiało słuchać silniejszych? Czy opozycja czuje satysfakcję tak zmuszając zagraniczne instytucje, aby się "Nam przyjrzały"? Tyle pytań i tak mało odpowiedzi...
  • Do trolla z PIS 2019-06-25 10:41:17
    Do PO XD: PO przegrywa wybory bo nie przeznacza PUBLICZNYCH pieniędzy nak upowanie głoswó DLA SIEBIE.
  • PO XD 2019-06-25 10:22:06
    Do Do trolla z PIS: Umiesz czytać? Właśnie dlatego PO przegrywa wszystkie wybory, brak jakichkolwiek argumentów, tylko bezrozumna agresja i próba wywyższania się.
  • Do trolla z PIS 2019-06-24 16:07:16
    Do PO XD: Typowe - jak rząd PIS łamie prawo to winnwe jest również PO i Schetyna. To juz jest komuna pełną gębą - za PZPR wszystkiemyu co złe był winny "zgniły zachód" i siły reakcyjne w kraju. Teraz naśladowcy komuny winią Schetynę i UE do której należymy zale której zasad pisuar nie chce przestrzegac bo demokracja mu wyraźnie przeszkadza w rządzeniu.
  • PO XD 2019-06-24 15:50:49
    "Na rozprawie KE argumentowała jednak, że nie jest pewne, czy te nowe regulacje eliminują naruszenia prawa Unii, dlatego nie wycofała skargi.". Ciekawe co Schetyna i spółka obiecali w zamian.



REKLAMA

Znajdź swojego posła i senatora

LUB
Polityka rozbudza emocje, jakich dawno nie było? Oceniaj i komentuj działania i wypowiedzi posłów i senatorów z podziałem na okręgi i komitety. Twój głos zawsze się liczy!
REKLAMA

Drodzy Użytkownicy!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych przetwarzamy Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.