PARTNERZY PORTALU

Protekcjonizm kontra ułatwienia w światowym handlu – która tendencja wygra?

Umowy dwustronne o wolnym handlu łagodzą skutki protekcjonizmu. Fot. Shutterstock.

Na 339,5 mld dolarów szacuje Światowa Organizacja Handlu (WTO) wartość globalnej wymiany towarowej, głównie eksportu, jaka w okresie od października 2018 do połowy maja 2019 r. objęta była różnymi środkami ograniczającymi swobodny handel. Był to drugi, najwyższy taki wynik, po rekordowym poziomie 583,3 mld dol., jaki zanotowała WTO w poprzednim raporcie (połowa października 2017 - połowa października 2018 r.). Odpowiedzią są kolejne umowy o wolnym handlu (FTA), zawierane regionalnie, a nawet w układzie wielostronnym. Pod tym względem przoduje Unia Europejska.

  • Od 1947 r. przy pomocy WTO (wcześniej GATT) odbyło się osiem rund negocjacyjnych w sprawie ograniczenia barier w handlu międzynarodowym. Szereg z nich zniesiono, ale wiele pozostało, bowiem nie doszła do skutku ostatnia runda negacji – w Doha.
  • W układzie wieloletnim, decyzje o protekcjonizmie w handlu zagranicznym maleją na świecie, choć okresowo – głównie z powodu dekoniunktury – ich liczba znów rośnie.
  • Według stanu na koniec czerwca 2019 r., tylko 10 największych eksporterów i importerów (w tym UE) zarejestrowało w WTO lub zgłosiło do Układu ogólnego w sprawie taryf celnych i handlu negocjacje ok. 180 umów o wolnym handlu, w tym UE – 42.
 
Dowodzi to trzech spraw. Po pierwsze, że UE dba bardziej sprawie o interesy eksporterów krajów członkowskich, niż większość innych państw.

Po drugie, że UE stara się zwrócić uwagę innych partnerów, by i oni wdrażali obowiązujące już w niej  wysokie standardy ekonomiczne, ale także przepisy prawa pracy, ochrony środowiska, normy chroniących konsumentów. To jest obecnie warunkiem podpisywania dwustronnych umów handlowych (FTA - z ang. free trade agreement).

Po trzecie, jest to jednak działanie nie wprost, ale pośrednio wymierzone przeciwko „innym”, pozostającym poza umowami FTA z Unią. Ale taki jest skutek braku globalnego porozumienia, liberalizującego wymianę towarową i usług.

Fiasko jednego porozumienia

Od 1947 r. pod auspicjami WTO (wcześniej GATT) odbyło się osiem rund negocjacyjnych w sprawie ograniczenia barier w handlu międzynarodowym. Niektóre, jak tzw. runda urugwajska, trwała osiem lat (1986 – 94 r.). Uproszczono zasady, ale nie wszystkie i nadal występuje wiele przeszkód w wymianie towarowej.

Niestety, ostatnia runda (z Doha) zakończyła się niepowodzeniem. Głównie wobec braku porozumienia w sprawie zakazu subwencjonowania towarów rolnych (przez kraje bogate), ale także na tle rozbieżności pojmowania np. ochrony własności intelektualnej.

Pewną próbą pokazania światu modelowego porozumienia, obejmującego niemal wszechstronnie zasady współpracy, miało być Transatlantyckie partnerstwo w dziedzinie handlu i inwestycji (ang. TTIP), które UE rozpoczęła negocjować z USA w 2013 roku. Po objęciu stanowiska prezydenta Stanów Zjednoczonych przez Donalda Trumpa, rozmowy zostały zawieszone (praktycznie – już w październiku 2016 r.).

Wkrótce wzrosła też retoryka protekcjonizmu w dwóch największych potęgach w wymianie towarowej – USA i Chinach. Od 1 września obowiązuje kolejna lista z towarami, objętymi ekstra wysokimi cłami w handlu między obu tymi krajami.

Meandry

Pomimo tych najnowszych wydarzeń, decyzje o nowych środkach i narzędziach protekcjonizmu w handlu zagranicznym maleją na świecie. W 2014 roku było ich 1122, rok później – 1023, w 2016 r. – 827, w 2017 r. – 467. W 2018 r. wystąpił jednak znów wzrost takich decyzji.

Jak wyjaśniają eksperci Euler Hermes, zależy to m.in. od bieżącej sytuacji gospodarczej – własnej kraju i świata. W 2017 r. liczba środków ochronnych zmalała, bo do gospodarki światowej powrócił wzrost gospodarczy (+3,2 proc., w porównaniu z 2,6 proc. w 2016 r. i 2,3 proc. w 2015 r.). W 2018 r. tempo światowej PKB zaczęło maleć (do 3,1 proc.).

Już wstępnie wiadomo, że w 2019 r. pogłębi się tendencja słabszego wzrostu PKB. Większość instytucji prognozujących obniżyła je grubo poniżej 3 proc.

Nie można więc wykluczyć, że wobec powstałych w tym roku nowych barier w handlu, w kolejnym raporcie WTO zostanie pobity rekord wartości wymiany towarowej objętej środkami restrykcyjnymi.
×
  • Meksyk

    Przelicz walutę
  • peso (MXN)

  • 0,204 złoty (PLN)

    0,048 EUR, 0,053 USD

KOMENTARZE (0)

Do artykułu: Protekcjonizm kontra ułatwienia w światowym handlu – która tendencja wygra?

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 18.232.55.175
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum
WNP - Portal gospodarczy

Drogi Użytkowniku!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych możemy przetwarzać Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. O celach tego przetwarzania zostaniesz odrębnie poinformowany w celu uzyskania na to Twojej zgody. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane dodatkowo jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.

Logowanie

Dla subskrybentów naszych usług (Strefa Premium, newslettery) oraz uczestników konferencji ogranizowanych przez Grupę PTWP

Nie pamiętasz hasła?

Nie masz jeszcze konta? Kliknij i zarejestruj się teraz!